Trích đoạn y văn

45

đau, ù tai, mất ngủ, di tinh. Âm hư làm cho lòng bàn tay, bàn chân nóng, lưỡi đỏ, mạch
huyền tế. Dương hư làm cho đại tiện lỏng, sợ lạnh, chân tay lạnh, mạch trầm tế sác.
– Đàm thấp: Do ăn nhiều đồ béo bổ, hại đến tỳ vị, thức ăn không hóa thành tân dịch mà
biến thành đàm thấp, khiến thanh dương không thăng đư ợc, trọc âm không gi áng mà
gây ra huy ễn vựng làm cho đ ầu choáng váng. Vị khí ở trung tiêu không gi áng, khí cơ
không lợi nên hông đau, bụng đầy, buồn nôn, ăn ít, mệt mỏi. Đàm trọc ứ trệ làm cho
chất lưỡi bệu, rêu lưỡi dầy, ánh vàng, mạch nhu hoạt.
III. CÁC THỂ LÂM SÀNG VÀ ĐIỀU TRỊ BẰNG Y HỌC CỔ TRUYỀN
Với mỗi thể lâm sàng, tùy từng tình trạng bệnh lý của người bệnh, thầy thuốc kê
đơn bài thuốc cổ phương, bài thuốc đối pháp lập phương, bài thuốc nghiệm phương để
gia giảm thành ph ần, khối lượng các v ị thuốc cổ truyền hoặc kê đơn các thành ph ẩm
thuốc cổ truyền, thuốc dược liệu cho phù hợp với chẩn đoán.
Phải kết hợp với YHHĐ, không nên sử dụng YHCT đơn thuần.
1. Thể can dương thượng cang
1.1. Triệu chứng: Hoa mắt, choáng váng, đau đầu, mặt đỏ, hay tức giận, ít ngủ, ngủ hay
mê, miệng đắng, chất lưỡi đỏ, rêu lưỡi vàng, mạch huyền sác hoặc huyền hoạt.
1.2. Chẩn đoán:
– Chẩn đoán bát cương: Lý, thực, nhiệt.
– Chẩn đoán tạng phủ: Can dương vượng.
– Chẩn đoán nguyên nhân: Bất nội ngoại nhân (nội thương).
1.3. Pháp: Bình can tức phong (Bình can tiềm dương).
1.4. Phương
1.4.1. Điều trị bằng thuốc
– Cổ phương:
+ Dùng bài Thiên ma câu đằng ẩm
Thiên ma 08g Câu đằng 12g
Ngưu tất 12g Thạch quyết minh 20g
Đỗ trọng 12g Tang ký sinh 16g
Chi tử 12g Hoàng cầm 12g
Ích mẫu 12g Dạ giao đằng 12g
Phục thần 12g
Sắc uống ngày 1 thang, chia 2 lần.
+ Hoặc bài thuốc: Long đởm tả can thang
Long đởm thảo 08g Sinh địa 12g
Hoàng cầm 08g Sài hồ 08g
Chi tử 12g Sa tiền 12g
Trạch tả 12g Cam thảo 04g
Đương quy 12g Mộc thông 12g
Sắc uống ngày 1 thang, chia 2 lần.
– Đối pháp lập phương: Lựa chọn các vị thuốc thuộc các nhóm thuốc theo pháp điều trị.
– Nghiệm phương: (Nam dược thần hiệu – Chóng mặt).
Hương phụ 1 lạng Cúc hoa 1 lạng
Kinh giới 1 lạng Bạc hà 3 đồng cân